Sama książka miała ukazać się w maju tego roku przed finałami mistrzostw Europy. Z wiadomych wszystkim względów nie odbyły się one w planowanym terminie, ale książka ostatecznie powstała. Sam fakt powstania jest jak najbardziej dobry, ponieważ słusznym jest pisanie coraz to większej liczby książek, skoro jest na nie popyt. W tym przypadku chyba jednak go nie było, a jeśli już, to nie w tym momencie. 

Małgorzata Domagalik chciała pokazać wszystkim, pisząc z perspektywy kibica, jaki jest prywatnie trener Brzęczek. Myślę sobie: konwencja całkiem ciekawa, sposób również, ale ostatecznie przebiło to wszystko w mojej głowie jedno stwierdzenie – dlaczego akurat teraz? Po co wydawać książkę tuż po zgrupowaniu, której bohater był wręcz odsądzany od czci i wiary po wrześniowych meczach kadry? 

Powiem Wam po co! Otóż jest to doskonała technika marketingowa. Nie wiem, czy Małgorzata Domagalik miała jakiś kurs z szeroko pojętego marketingu, jednak w praktyce wykorzystała to wzorowo. Książka budzi zainteresowanie, sprzedaje się, więc czego się tu uczepić? Paradoksalnie wszystkiego. Zły moment, o którym pisałem wcześniej, niektóre absurdalne określenia użyte w tej publikacji, porównanie do świętej pamięci trenera Górskiego. Po co Wam to było, droga autorko i bohaterze utworu? Chcieliście zaszkodzić sobie i opinii o polskiej piłce, która i tak jest mocno nadszarpnięta? No to Wam się udało mocniej ją rozszarpać. 

Paradoksalnie jednak ta książka ma swoją dobrą stronę. Otóż dość nieoczekiwanie zamiast dobić Jerzego Brzęczka i jego zespół, to ona mu pomogła. Piłkarze nie zwracają uwagi na to, co tam jest napisane, a jeśli już, to robią to w zaciszach swoich pokoi na zgrupowaniu. To nie jest pokolenie lat dziewięćdziesiątych, które swojego selekcjonera za taką książkę wyśmiali i obrażali. Mamy do czynienia z dużo bardziej świadomymi piłkarzami, których nie interesuje to, co mówi się o ich trenerze. Skupiają się na tym, jak on chce ich piłkarsko rozwinąć. 

Książka sama w sobie jest i potrzebna i jednocześnie zbędna. Trochę dziwnie to brzmi, prawda, ale są przesłanki, by twierdzić o niej zarówno dobrze, jak i źle. Ma ona walory quasi – naukowe, ponieważ uczy nas, jak lepiej patrzeć na drugiego człowieka, ale z drugiej strony ma podstawy, by jeszcze bardziej go nie znosić. Zapytam jeszcze raz: po co Wam to było? Czytelnikom zostawię furtkę na ich własną odpowiedź na ten temat. 

Wojciech Anyszek

Artykuł Po co Wam to było? pochodzi z serwisu RadioGOL.PL.

Pobudził mnie do tego tweet Andrzeja Gomołyska, któremu zamarzyła się analiza każdej książki w sposób taki, w jaki robią to dziennikarze przy okazji tej autorstwa Pani Domagalik. 

Ależ bym sobie życzył, żeby o jakiejkolwiek świetnej książce sportowej mówiono tyle, co o biografii Brzęczka. Też omawiano, analizowano na wszystkie sposoby, odczytywano, a autora zapraszano na roasty do zakładów pracy.

Bo tak się składa, że świetne też wychodzą.

— Andrzej Gomołysek (@taktycznie) October 7, 2020

Coś w tym rzecz jasna jest, ponieważ utarło się w Polsce przekonanie, że książek nikt nie czyta. Stąd zapewne też podejście do szeroko pojętej analizy poznawczej książki, badań nad nią pod względem gatunkowym, treści, sposobu narracji et cetera. Oczywiście, w przypadku książek sportowych nie ma sensu analiza tego, co na kierunkach filologicznych jest normą, czyli co autor miał na myśli. Nie jest to gatunek do takiej analizy, natomiast warto skupiać się nad treścią. 

Wiele jest publikacji, które w zasadzie przeszły w Polsce bez echa. Jedyną formą promocji jest ta, gdy autor przyjedzie do naszego kraju i redaktorzy zrobią z nim kilka wywiadów. W zasadzie po tym życie takiej książki w naszym kraju kończy się i gdyby nie plebiscyt portalu Sportowa Książka Roku, to jej naturalna śmierć byłaby jeszcze szybsza. 

Mało kogo obchodzi to, jak Michael Cox analizuje zmiany w taktyce krajów europejskich, mało kogo interesuje historia Borussii Dortmund autorstwa Ulego Hesse, nikt nie zwraca uwagi na humor panujący na stronach autobiografii Petera Croucha, wreszcie mało kto zwraca uwagę na dramat Roberta Enke, który w swojej książce opisywał swoją depresję. Tu jednak jest wyjątek. Nikogo wcześniej nie obchodziło tak bardzo to, że ktoś lubi tańczyć, że przez 100 stron jest opisywany hejt na niego, czy że porównywany jest do legendy trenerskiej. W przypadku tej książki jest to aż nienormalne.

Martwi mnie to, jak czasami ignorujemy wartościowe publikacje nie tylko sportowe, ale szczególnie te z gatunku literatury pięknej. Skupmy się jednak na pozycjach tych, które kibice czytają. Bardzo często ścigają się oni w liczbie przeczytanych książek, ale gdyby ich zapytać, co w jednej z nich znaleźli ciekawego, lub co inspirującego wynieśli, to nagle zapada głęboka cisza. 

Nie wyciągamy z wielu książek sportowych tak wielu cytatów, jak z tej autorstwa Pani Domagalik. Nie śmiejemy się w innych książkach z tematów podobnych, jak porównania do Kazimierza Górskiego, nie analizujemy poziomu hejtu, jaki panuje na jej stronach. Nie interesuje nas w innych publikacjach tekst tak, jak w biografii Brzęczka. A w wielu pozostałych książkach, które możemy w Empiku znaleźć jest treść, która jest dużo bardziej wartościowa i na pewno dużo prawdziwsza. 

Skąd ten tekst? Z pobudki dotyczącej oczekiwań, że będziemy bardziej refleksyjni w temacie lektury i recenzji książek oraz tego, że wkrótce na naszym portalu mam nadzieję będą one oceniane. I spokojnie, będzie to tak dogłębna analiza, jak ta książki Brzęczka, ponieważ każda będzie traktowania tak samo. 

Wojciech Anyszek

Artykuł Czego my nie robimy z książkami? pochodzi z serwisu RadioGOL.PL.